• Natalie Rouse

A yw'r dyfodol yn Wyrdd ar gyfer Cynhyrchion Llaeth?

Roedd Future Foods yn falch iawn o ymuno â’r digwyddiad ‘A yw'r dyfodol yn Wyrdd ar gyfer Cynhyrchion Llaeth?’ A gynhaliwyd gan Nutri-Wales yn M-SParc, Ynys Môn ym mis Gorffennaf. Gyda dros 60 yn bresennol o bob rhan o Gymru, traddodwyd cyflwyniadau craff gan banel o arbenigwyr, gan gynnwys Natalie Rouse, Future Foods’, am y farchnad newydd a chyffrous hon.



Beth yw ‘Protein Gwyrddach?’


Mae Protein Gwyrddach yn cael ei ddefnyddio i ddisgrifio cydrannau deiet fegan a deiet sy’n seiliedig ar blanhigion, ond hefyd yn cwmpasu'r duedd ‘yn rhydd o’. Mae ymchwil wedi nodi bod 25% o'r farchnad yn arddangos ymddygiad osgoi cig gyda 3.5% o ddefnyddwyr yn cael eu hadnabod fel fegan. Mae rhan fawr o'r boblogaeth un ai yn osgoi protein gan anifeiliaid neu nad ydynt bob amser yn sylweddoli bod y prydau bwyd y maent yn eu dewis yn seiliedig ar blanhigion. Fodd bynnag, nid yw cig ar ei ben ei hun, mae pobl yn gwneud y newid pan ddaw i laeth hefyd, gan fod y farchnad laeth-amgen yn tyfu tua 15% o flwyddyn i flwyddyn.


Mae gwerth yn y farchnad...


Mae gwneud y newid i ddewisiadau amgen llaeth yn mynd i gostio ychydig mwy o geiniogau. Mae opsiynau amgen eraill yn ddrutach na llaeth buwch. Ar gyfartaledd, mae’r dewisiadau eraill nad ydynt yn llaeth yn £1.37 y litr o'i gymharu â 61c y litr am laeth buwch. Mae'r cynnydd ym mhoblogrwydd llaeth-amgen eraill wedi ymddangos i roi tolc yng ngwerthiant llaeth er gwaethaf eu pris uwch.


Pam y newid sydyn?


Am flynyddoedd lawer, lles anifeiliaid sydd wedi bod yn brif sbardun i bobl wneud y newid i brotein gwyrddach, ond mae ffactorau eraill nawr yn gyrru'r newid. Mae pryderon amgylcheddol, gan gynnwys pecynnu, wedi dod yn destun pryder mawr ar gyfer y defnyddiwr, ac maent yn credu y bydd gwneud newidiadau bach yn helpu i newid yr hinsawdd.


Fodd bynnag, mae defnyddwyr wedi mynegi eu pryderon ynghylch y posibilrwydd o symud i gynhyrchion cyfoethog llai maethlon. Mae pobl eisiau gwneud y newid, ond maent yn ymwybodol o golli allan ar werth maethlon uchel mae cig a chynhyrchion llaeth yn eu darparu. Y cwestiwn mawr yw, a all diet sy’n seiliedig ar blanhigion ddarparu'r holl faetholion angenrheidiol i ein cyrff ac a ydynt ar gael mewn fformat sy'n hawdd ei ddeall?


Mae'n ymddangos mai’r sefyllfa ddelfrydol fyddai cyfuno'r maeth profedig o sylfaen llaeth gyda'r cynhyrchion sy’n seiliedig ar blanhigion. Gallai hyn fodloni anghenion y defnyddiwr o safbwynt maethol ac amgylcheddol a fyddai'n gweld lleihad yn y defnydd cyffredinol o brotein anifeiliaid.


Beth yw’r broses ar gyfer cael caws sy’n seiliedig ar blanhigion?


Felly sut rydym yn gwneud caws sy’n seiliedig ar blanhigion o gynhyrchion eplesu? Amlygodd Breeda Cotter, technolegydd bwyd profiadol, ambell her yn ystod y digwyddiad. Mae llaeth o wartheg, defaid, geifr, byffalo a camel yn creu sail perffaith ar gyfer cynhyrchu caws. Gall rhai llaeth sy’n seiliedig ar blanhigion megis cnau coco, cywarch, reis a soia gael eu defnyddio, er y byddai cynnwys maethol fod yn wahanol iawn, yn enwedig o ran y siwgrau a phroffiliau braster. Yn ogystal, gall y broses gynhyrchu fod yn fwy cymhleth ac yn hirach, gyda lefelau pwysedd uwch yn ofynnol o'i gymharu â phrosesu llaeth buwch.


Gall alergenau hefyd fod yn sialens


Gall y datganiad o alergenau a'r posibilrwydd o draws-halogi drwy gydol y broses weithgynhyrchu hefyd fod yn broblem. Rhaid rhoi ystyriaeth ddifrifol er mwyn sicrhau fod holl agweddau y gadwyn gyflenwi yn cael eu profi’n drylwyr am bresenoldeb alergenau,gan fod adroddiadau diweddar yn dangos marwolaethau mewn achosion o labeli nad ydynt yn ddigon clir a phrofion heb fod mor drylwyr ag y dylen nhw fod. Gall rheoli y rheolaethau hyn gael effaith ar gostau - gall offer pwrpasol fod yn angenrheidiol ar gyfer prosesu cynhyrchion gwahanol ac mae glanhau angen bod yn drylwyr er mwyn atal unrhyw groes-halogi.


I grynhoi


Trwy gydol y digwyddiad ac yn cael ei gefnogi gan rai trafodaethau panel gyda'r gynulleidfa, mae'n edrych yn debyg y gallai ceirch neu gorbys fod y ffordd ymlaen ar gyfer dewisiadau amgen llaeth yn y cartref. Mae’r Sefydliad Bioleg, Gwyddorau Amgylcheddol a Gwledig ym Mhrifysgol Aberystwyth: sefydliad o’r radd flaenaf mewn addysgu ac ymchwil, yn ogystal â hyrwyddwyr technolegwyr bwyd a chnydau o’r fath ar gyfer y rhinweddau maethlon a phrosesu maent yn eu cynnig;y manteision amgylcheddol posibl maent yn eu darparu ac yn credu eu bod yn sylfaen ardderchog ar gyfer llaeth o blanhigion a chynnyrch eraill.


Mae gwahanol opsiynau ymchwil a datblygu y gellir eu hystyried a'u datblygu o fewn y sector hwn sy'n tyfu'n gyflym o fod yn seiliedig ar blanhigion. Efallai mai’r cyfuniad o laeth gyda cheirch neu gorbys i wneud cynnyrch hybrid swyddogaethol a maethlon, sydd hefyd yn cynnig effaith

Mae'r rhaglen Future Foods wrthi'n gweithio ar y cyd â Phrifysgol Aberystwyth a BIC Innovation ar rai prosiectau arloesi cyffrous gyda busnesau a sefydliadau i ddysgu mwy am y sector hwn sy'n tyfu ac i helpu i ddod ag atebion cynnyrch i'r farchnad bwyd a diod.


Os ydych yn awyddus i drafod eich syniadau, cael rhywfaint o gymorth gyda eich prosiectau Ymchwil a Datblygu, angen mewnbwn gan rai arbenigwyr o’r diwydiant, neu eisiau gwybod mwy am Future Foods neu NutriWales cofiwch gysylltu ar futurefoods@bic-innovation.com

Cysylltu â ni

© 2019 BIC Innovation Ltd

  • Black LinkedIn Icon
  • Black Twitter Icon
  • Black YouTube Icon

BIC Innovation Ltd

Parc Gwyddoniaeth Menai, Ynys Môn, LL60 6AG

Parc Technoleg Pencoed, Pen-y-bont, CF35 5HZ

​​

Ffon: 01248 671 101​ / 01656 861 536

futurefoods@bic-innovation.com

1/2